Vi đoản kịch người thật lao dốc, AI mạn kịch bùng nổ: cú đảo chiều lớn nhất tháng 8

Sau ba năm tăng gần như thẳng đứng, vi đoản kịch Trung Quốc 2026 — dòng phim ngắn nhiều tập, mỗi tập 1–3 phút, chiếu dọc trên điện thoại — bước vào giai đoạn co lại ở phân khúc người thật. Theo số liệu ngành được các trang chuyên trách dẫn lại trong tháng 8, số đầu phim mới ra mắt mỗi tháng đã giảm từ khoảng 1.934 đầu năm xuống còn khoảng 1.429 vào giữa năm. Cùng chiều, mức chi cho quảng cáo phát hành (đầu lưu lượng) rơi từ khoảng 390 triệu xuống 308 triệu NDT .

Con số quan trọng hơn cả hai là tin về nhà sản xuất: Thính Hoa Đảo (听花岛) — đơn vị từng làm nên những bộ vi đoản kịch có lượng xem kỷ lục — và Mã Cứu (马厩) đều dừng hoặc hoãn dự án trong giai đoạn này. Khi các đơn vị đầu bảng phanh lại, đó không còn là điều chỉnh mùa vụ mà là tín hiệu về chi phí thu hồi vốn.

Tiền chảy sang mạn kịch AI

AI mạn kịch (漫剧) là dạng phim ngắn nhiều tập được dựng bằng hình ảnh hoạt hoạ do AI sinh, thường chuyển thể từ truyện mạng, giữ nguyên cấu trúc treo cảnh cuối tập của vi đoản kịch. Tới tháng 5.2026, mức chi quảng cáo mỗi ngày cho nhóm phim này đã vượt 200 triệu NDT — theo các báo cáo ngành, cao hơn khoảng mười lần so với nhóm phim người thật cùng thời điểm.

Về quy mô, các báo cáo ngành đặt thị trường liên quan tới nội dung do AI tham gia sản xuất ở mức khoảng 18,98 tỷ NDT (189,8 亿元) với mức tăng 276,3% , và dự báo năm 2026 vượt 22 tỷ NDT — tương đương khoảng một nửa toàn bộ phần tăng trưởng của ngành phim ngắn nhiều tập. Nói cách khác: ngành không co lại, chỉ là phần tăng đã chuyển hộ khẩu.

“Phim người thật không chết. Nó chỉ mất vị trí “rẻ và nhanh” — vị trí đó giờ thuộc về AI.”

— Diễn giải của phimngan.net từ các báo cáo ngành tháng 8.2026

Ba hệ quả nên theo dõi

• Ép giá diễn viên và phim trường. Hoành Điếm và các cụm phim trường nhỏ hưởng lợi nhiều nhất từ làn sóng 2023–2025; khi số đầu phim giảm, lịch quay trống và giá thuê giảm theo.
• Phân hoá chất lượng. Vốn rút khỏi nhóm giữa: phim rẻ chuyển sang AI, phim đắt đầu tư mạnh hơn để bán được cho nền tảng dài. Nhóm phim người thật tầm trung là nhóm bị bóp nghẹt.
• Rủi ro bản quyền và thẩm mỹ. Mạn kịch AI phụ thuộc truyện mạng và mô hình sinh ảnh, nên vướng cả tranh chấp bản quyền lẫn hiệu ứng “thung lũng kỳ dị” — chính là lý do dẫn tới đợt siết của Douyin (xem tin số 5).

Câu hỏi thường gặp

Mạn kịch AI có phải là phim ngắn?

Về hình thức, có: mỗi tập chỉ vài phút, chiếu dọc, phát trên nền tảng video ngắn. Nhưng nó là phim ngắn nhiều tập (dạng chuỗi), khác với phim ngắn đơn lẻ dự liên hoan — hai thị trường gần như không giao nhau về người xem lẫn cách kiếm tiền.

Vi đoản kịch “sập” nghĩa là ngành đi xuống?

Không. Phần người thật giảm, phần AI tăng bù, tổng thị trường vẫn tăng. Điều thay đổi là ai kiếm được tiền: bên có xưởng và diễn viên, hay bên có quy trình dựng bằng AI.

Việt Nam có chịu ảnh hưởng?

Có, qua hai đường: các nền tảng Việt nhập phim lồng tiếng, và các đơn vị nội địa bắt đầu làm phim ngắn dọc theo cùng công thức. Chi phí sản xuất giảm ở Trung Quốc thường dẫn tới giá bán bản quyền lồng tiếng giảm sau vài tháng.